درد واژن یک بیماری مستقل نیست، بلکه علامتی است که میتواند در اثر عوامل مختلفی مانند عفونت، التهاب، خشکی، زخم، حساسیت، اختلالات هورمونی یا مشکلات عضلات کف لگن ایجاد شود. این درد ممکن است بهصورت سوزش، تیرکشیدن، احساس فشار، خارش همراه با درد، یا درد در هنگام رابطه جنسی، راهرفتن، نشستن یا هنگام دفع ادرار بروز کند. محل درد نیز میتواند فقط در ورودی واژن یا در عمق لگن احساس شود و شدت آن از خفیف تا شدید متغیر است.
بهدلیل تنوع زیاد علل، تشخیص علت دقیق درد واژن بدون معاینه تخصصی امکانپذیر نیست و استفاده خودسرانه از پمادها، داروهای ضدعفونت یا مواد شستوشوکننده میتواند علائم را پنهان کرده یا مشکل را تشدید کند. در صورتی که درد برای چند روز ادامه پیدا کند، با ترشح غیرطبیعی، خارش شدید، خونریزی، تب یا درد هنگام رابطه همراه باشد، مراجعه به متخصص زنان ضروری است تا با معاینه، در صورت نیاز آزمایشها و سونوگرافی، علت مشخص و درمان مناسب شروع شود.
درد واژن چیست؟
درد واژن توصیفی است از دردی که زنان به طور کلی در ناحیه واژن تجربه می کنند. ممکن است درد در دهانه واژن، درد داخلی واژن یا حتی در ناحیه تناسلی خارجی (لابیا ماژور) باشد. همچنین، این درد می تواند به ناحیه بیرونی واژن محدود شود و می تواند به صورت احساس درد در ناحیه لگن گسترش یابد.
این درد ممکن است در زنان باردار، قبل یا بعد از قاعدگی بعد از قاعدگی و بعد از زایمان رخ دهد .علت درد در واژن متفاوت است، اما درصد بالایی از زنان در دوره ای از زندگی خود از درد داخل واژن رنج می برند، این درصد با توجه به مرحله سنی نیز متفاوت است.
چه زنانی مستعد درد واژن هستند؟
همه زنان بدون در نظر گرفتن سنشان مستعد ابتلا به درد واژن هستند، اما عواملی وجود دارند که وجود آنها به افزایش احتمال بروز درد واژن کمک می کند، از جمله:
- تغییرات هورمونی: زنان در دوران بارداری، شیردهی و بعد از یائسگی دچار تغییرات هورمونی می شوند که با حالت طبیعی متفاوت است. بنابراین، این تغییرات ناحیه واژن را بیشتر مستعد التهاب، آتروفی یا عفونت و در نهایت درد می کند.
- مصرف برخی داروها: مصرف برخی داروها مانند کورتیزون و داروهای کاهش دهنده کلسترول می تواند بر ناحیه واژن تأثیر بگذارد.
- سوابق بیماری: وجود بیماری های قبلی مانند سرطان سینه، سرطان دهانه رحم یا مواردی که رحم برداشته شده است .
بیشتر بخوانید: کربوکسی تراپی در تبریز
علت درد واژن
دلایل مختلفی وجود دارد که منجر به درد واژن یا درد در ناحیه تناسلی خارجی می شود که این علل با توجه به گروه سنی متفاوت است به عنوان مثال، واژینیت زنان را در دوران باروری بیشتر از واژینیت آتروفیک در زنان بعد از یائسگی تحت تاثیر قرار می دهد.
در مجموع مهترین دلایل بروز درد در ناحیه تناسلی عبارتند از:
- ولوودینیا (درد مزمن همراه با التهاب واژن)
- اندومتریوز
- انواع عفونت مانند عفونت های قارچی، باکتریایی و مقاربتی
- کیست بارتولن
- حساسیت به برخی مواد مانند برخی از انواع پارچه ها و عطرها
- انجام فعالیت هایی که ممکن است به اعصاب ناحیه واژن آسیب وارد کند، مانند: اسب سواری و دوچرخه سواری
- کاهش قابل توجه سطح استروژن، به ویژه در دوران یائسگی
- قرار گرفتن در معرض تجاوز یا خشونت جنسی
- قرار گرفتن در معرض بیماری ها یا آسیب های خاص در ناحیه لگن
- برخی بیماری ها مانند: سرطان دهانه رحم ، تبخال و سندرم شوگرن
علائم همراه با درد واژن
علائم زیادی وجود دارد که می تواند همراه با درد واژن باشد. البته علائم بسته به علت آن متفاوت است و درد واژن ممکن است تنها علامت باشد. با این حال، علائم همراه با درد واژن را می توان به موارد زیر محدود کرد:
- احساس ناراحتی در ناحیه واژن
- خارش و قرمزی
- تغییر رنگ و مقدار ترشحات واژن
- درد هنگام مقاربت
- وجود علائم مربوط به سیستم ادراری، مانند سفرهای مکرر به دستشویی و احساس سوزش در هنگام ادرار
| علامت همراه با درد واژن | توضیح کوتاه | چه زمانی نگرانکننده است؟ |
|---|---|---|
| سوزش در ناحیه واژن | احساس حرارت و سوزش در ناحیه تناسلی، گاهی هنگام ادرار یا تماس | وقتی شدید، مداوم یا همراه با ترشح غیرطبیعی باشد |
| خارش شدید | میل به خاراندن ناحیه، قرمزی یا التهاب پوست اطراف | اگر چند روز ادامه یابد، پوست زخم شود یا خواب و فعالیت را مختل کند |
| ترشح بدبو | ترشح با بوی تند یا ناخوشایند، ممکن است رنگ آن زرد، سبز یا خاکستری باشد | هر ترشح بدبو یا با رنگ غیرعادی نیاز به بررسی توسط پزشک دارد |
| تغییر رنگ یا مقدار ترشح | زیاد شدن ترشح، غلیظ شدن یا تغییر رنگ (مثلاً سفید پنیری، زرد، سبز) | وقتی با درد، سوزش، خارش یا رابطه دردناک همراه شود |
| درد هنگام رابطه جنسی | درد در ورودی واژن یا عمق لگن در حین یا بعد از رابطه | اگر هر بار تکرار شود یا شدت آن زیاد باشد |
| درد یا سوزش هنگام ادرار | احساس سوزش، برش یا درد در زمان دفع ادرار | در صورت تکرر ادرار، خون در ادرار یا درد شدید، نیاز به مراجعه دارد |
| خونریزی غیرطبیعی | لکهبینی یا خونریزی خارج از زمان قاعدگی | اگر بدون دلیل مشخص، بعد از رابطه یا همراه با درد شدید باشد |
| تورم یا قرمزی ناحیه | ظاهر شدن ورم، قرمزی یا داغی پوست اطراف واژن | وقتی با درد، ترشح، تب یا زخم همراه شود |
| زخم، تاول یا برجستگی | وجود ضایعات پوستی، برآمدگی، تاول پر از مایع یا زخم باز | هر نوع ضایعه جدید و دردناک یا ماندگار باید توسط پزشک دیده شود |
| تب، لرز یا احساس بیماری عمومی | احساس ضعف، بدندرد، تب و ناخوشی همراه با درد واژن | ترکیب تب + درد واژن + ترشح یا خونریزی، یک هشدار جدی است |
بیشتر بخوانید: درمان بی اختیاری ادراری با لیزر
درمان درد واژن
اولین قدم در درمان درد واژن این است که بیمار را از علت بیماری آگاه شود و بدانید که در موارد خاص ممکن است درمان به زمان طولانی نیاز داشته باشد و درد به طور کامل از بین نرود. علاوه بر این، نکات مراقبتی مانند رعایت بهداشت فردی، پوشیدن لباس زیر نخی و استفاده از نرم کننده های مناسب برای بیمار توصیه شود. به طور کلی، دو رویکرد برای درمان درد ناحیه تناسلی زنان وجود دارد که عبارتند از:
درمان های دارویی
بسیاری از درمان های دارویی برای درمان درد واژن استفاده می شود ، از جمله موارد زیر:
- بی حس کننده موضعی به شکل کرم در موارد درد ناشی از مقاربت قابل استفاده است که معمولاً بسته به مورد همراه با سایر درمان ها استفاده می شود.
- هورمون درمانی برای موارد آتروفی واژن استفاده می شود، زیرا استروژن موضعی اولین گزینه درمانی برای آنها است، زیرا تعادل سلولی را بازیابی می کند و رطوبت و تغذیه خون را به واژن باز می گرداند. اما مسلماً هرگونه درمان هورمونی نیاز به نظارت پزشک دارد، حتی اگر استفاده موضعی باشد.
- داروهای ضدالتهابی که در مواقع درد ناشی از التهاب اندام های زنانه به آن ناحیه تزریق می شود.
- داروهای آنتی بیوتیک که برای از بین بردن انواع عفونت های باکتری یا قارچی موثر است.
درمان جراحی
در موارد خاص به عنوان آخرین راه حل زمانی که تمام گزینه های درمانی و پزشکی با شکست مواجه می شوند یا زمانی که جراحی به دلیل خاصی مانند برداشتن بافت ایجاد کننده درد، انجام می شود.
توصیه پایانی
درد واژن اگر به مدت طولانی و بدون درمان مناسب ادامه یابد، بر ماهیت زندگی زن و روابط زناشویی او تأثیر می گذارد و سلامت روانی او را نیز تحت تأثیر قرار می دهد. پرداختن به این موضوع می تواند به این اثر منفی پایان دهد یا حداقل به شناسایی علت و سپس درمان آن کمک کند. به همین علت توصیه می شود برای شناسایی درد و سایر علائم در ناحیه واژن به بهترین متخصص زنان در تبریز مراجعه کنید.
